Emile Jaensch
Bestuurder Stadsdeel Amsterdam Zuidoost (VVD)
Weemoed naar de rafelranden
Regelmatig hoor en lees ik een weemoed naar de randen van de stad waar de nomaden en regelmijders het voor het zeggen hebben. Vorige week zaterdag was in een bijlage van Het Parool een 53-jarige lezeres aan de beurt. Wat een gemis, over wat niet meer is.
 
Het is ook niet niks wat de stad allemaal heeft opgeslokt en vervolgens heeft uitgespuwd over haar onderdanen. De kassahuisjes en bijvelden rondom het Olympisch stadion zijn vervangen door een keurige woonwijk. De daar achter liggende Schinkeleilanden zijn ontdaan van alle opstallen en woestenij en ingericht als keurig stadspark. Het aanpalende Havenstraatterrein, met tramremises en loodsen met garages, wordt langzaam ontrommeld. Eerder werden de kunstenaars en krakers verdreven, van het door de haven verlaten KNSM- en Java-eiland en voorzien van kolossale woongebouwen. 
 
De voormalige kruitmagazijnen Rijkshemelvaart en Nieuwe Meer aan de Oude Haagseweg heb ik zelf zien opbloeien als kunstenaarsenclaves. En ze bestaan nog. Ruigoord is daarentegen grotendeels ontruigd. En dat geld voor meer plekken in het havengebied. Noord had na het instorten van de scheepsbouw jarenlang vrijplaatsen. En ook Westerpark kende ze. Nu zijn ze ingeruild voor appartementen met ruim uitzicht.  
 
De rafelranden zijn niet van gisteren. Mensen vergeten nog wel eens dat hun huidige woonplek ook ooit de schil was van een oprukkend Mokum waar welstand en bouwbesluit het nog niet voor het zeggen hadden. Ruim een eeuw geleden werd door Jacob Olie al het randgebeuren vastgelegd. Zoals de woninkjes van de arbeiders aan de sloten in de nog aan te leggen volkswijk De Pijp, op de grens met Nieuwer-Amstel, tot 1964 de benaming voor Amstelveen. En ook Bickerseiland was een plek waar het gespuis samen kwam.
 
De weemoed slaat nog wel eens om in kritiek op de overheid die alles wat afwijkt, inpikt en tot een grijze massa vervormt. Maar beste vrienden van de vrijplaatsen, zet uw polsstok eens wat verder dan twee kilometer van de grachtengordel. Ze bestaan nog steeds die rafelranden.
 
Inmiddels liggen ze vaak niet meer op het grondgebied van de stad maar komen we ze tegen in Ouderamstel, Diemen en Haarlemmerliede. En ook het stadsdeel Zuidoost kent aan haar buitengrenzen een paar ongeorganiseerde plekken waar mensen nog hun goeie gang kunnen gaan.
 
Verlaten bijgebouwen op bedrijventerreinen van weleer, zijn ingenomen door liefhebbers en artiesten. Niet alle volkstuincomplexen zijn voorbeelden van ordentelijke modelgazonnen en commissies die vergaderen over commissies die de afmetingen van de opstallen in centimeters afpassen en subiet beboeten als hier de hand mee wordt gelicht. Je komt op plekken waar kunst is ontstaan zonder tussenkomst van een sterke hand. En die boten die de sluizen van de stad niet inkomen, liggen afgemeerd aan stille kades waar de auto niet makkelijk komt. Wie de moeite neemt en de fiets pakt, ziet nog steeds de vrijplaatsen aan de rand van de oprukkende metropool. Je moet er alleen wat verder voor kijken.
 
Waar is dat dan precies te zien? Er is 1 regel in deze doorgaans regelvrije zones. Zodra je publiek vertelt waar het is dan is het snel gedaan met de pret. Als lokale dienaar van de wet heb ik mijn milde buien. Zolang het mensen niet in de weg zit en er geen gevaar is voor veiligheid of volksgezondheid krijgt het prioriteit 'laag'.
 
Maar wacht niet te lang met de expeditie want de ambitie van Amsterdam en de randgemeenten is om de komende jaren nog tienduizenden woningen te bouwen. En voor je het weet heeft de oprukkende metropool ook deze vrijplaatsen weer opgeslokt.

Reacties

Rob Alberts op 18-02-2011 11:19
Juist rondom Driemond ontstaan rafelranden. Als Ecologische verbindingszone is dit dorp van levensbelang. Het verrommelen en verrammelen van de natuur moet daar een halt worden gegeven.
Ballorig is zo'n voorbeeld aan de zuidoever van de Gaasperplas.
peter op 18-02-2011 11:25
Beste Rob,
 
Ik snap het niet want volgens mijn zijn er rondom DRIEMOND niet echt rafelranden maar mischien zie ik die over het hoofd
Jaensch op 18-02-2011 12:05
Rob, ik denk dat we ''verrammeling en verrommeling'' kunnen tegenhouden als dit niet vergund is. Zodra dat gebeurd is, zoals bij Ballorig, kun je het niet laten weghalen. Maar dat wist je zelf ook wel. En ik ben ook wel benieuwd welke vrijplaatsen jij rondom Driemond wil saneren. Emile
Rob Alberts op 19-02-2011 19:48
Door Driemonders zelf wordt bijvorbeeld nog al eens geklaagd over de extra bebouwingen langs het water.
Vriendelijke groet.
Jaensch op 19-02-2011 20:56
Volgens mij valt dat wel mee met die extra bebouwingen langs het water, de laatste tijd. Mij staat een bootje bij dat aanmeerde in de Gaasp ter hoogte van Driemond en waarvan men bang was dat dit een slaapplek zou worden. Uiteindelijk is het schuitje doorgevaren. Ook bij de recente vaststelling van het bestemmingsplan voor het dorp waren er op dit punt geen navenante opmerkingen. Wel paar mensen die hun eigen aanbouwsels wilden legaliseren. Met vrijplaatsen had ik niet zozeer Driemond op het oog, wel in die regio een paar lokaties niet ver van Amsterdam Rijnkanaal (Diemen en Muiden). Emile
Commentaar
Jouw naam/bijnaam
Website url
E-mail
Je Punt profiel
Hou mij op de hoogte
Ik wil op de hoogte gehouden worden
Dit is een verplicht veld
Domeinregistratie en hosting via mijndomein.nl