Emile Jaensch
Bestuurder Stadsdeel Amsterdam Zuidoost (VVD)
Kleiburg, bron van onderzoek

De klusflat Kleiburg die inmiddels (deels) gered is, geeft  veel stof voor studie. Tenminste drie universitaire scripties heb ik nu geteld over dit afstudeeronderwerp uit de Bijlmer. Dat zegt iets over het belang van de Bijlmerflat bij de duiding van de trend 'kluswonen'. Is dit een alternatief of juist een aanvulling op het arsenaal aan woonvormen? 

Lennart van Assema, studeerde af als planoloog aan de Universiteit van Amsterdam (2013) met een masterscriptie over kluswoningen. Zijn onderzoek concentreerde zich op Kleiburg.

Kluswoningen zijn een relatief nieuw verschijnsel in de Nederlandse woningbouw, aldus Lennart. Opvallende uitkomst van het onderzoek van Van Assema is dat liefst 45 procent van de in koop geïnteresseerden ouder is dan dertig jaar en ook een koopwoning achterlaat. Kluswoningen in de Bijlmermeer zijn dus zeker niet alleen aantrekkelijk voor starters op de woningmarkt. Alle kopers geven aan de kluswoning vooral interessant te vinden vanwege de vele vierkante meters die men krijgt tegen een zeer lage prijs.

Van Assema gaat ook in op de historie van het kluswonen. Die begon in Rotterdam, waar in 2005 een blok krotwoningen in Spangen voor 1 euro van de hand werd gedaan. Een jaar daarvoor startte Net5 met de televisieserie ‘Het blok’, waarin vier stellen in 77 dagen tijd een woningblok moesten verbouwen in de Amsterdamse Tsaar Peterstraat. Dit televisieformat zou de basis te liggen van het kluswoningconcept.

Sterre Hylkema, stedelijke geografie Universiteit van Utrecht, schreef een Masterscriptie (2013) met de titel, ''De kracht van cocreatie. Mogelijkheden, beperkingen en uitdagingen van cocreatie bij hergebruik van leegstand op de gestagneerde woningmarkt''. Een hele mond vol.

Haar centrale vraag was welke bijdrage kluswonen kan bieden bij de herontwikkeling van leegstaande naoorlogse woningflats. Ze concludeert dat het kluswoonconcept de leegstandsproblematiek kan oplossen.

Volgens Hijlkema zijn hier meerdere oorzaken voor. Zo willen kopers steeds vaker een persoonlijk product. Ook stimuleren de verminderende koopkracht van consumenten en investeringsmogelijkheden van ontwikkelaars de vraag naar betaalbare woningen, waarbij ze refereert aan Kleiburg.

Ze geeft een aantal randvoorwaarden meer om het project succesvol te laten verlopen. Uitwisseling van kennis en ervaringen  tussen kopers en aanbieders is essentieel, aldus Hijlkema. Maar ook de rol van de overheid is van belang bj een snelle verlening van bouwvergunningen, om start project mogelijk te maken.

Yuri Julião, architectuur/stedenbouw TU Delft schreeft een Masterscripte 2012 over de Bijlmer 2.0. Yuri haalde er cum laude zijn studie mee. Centrale vraagstelling is: hoe vloeibaar is een gebouw, dat met een sociale doelstelling ontworpen is. Startpunt daarbij is de  gevangenis San Pedro in La Paz Bolivia die volledig door gevangen wordt gerund. Vervolgens maakt Yuri de stap naar Kleiburg en onderzoekt of die ook door bewoners zelfvoorzienend gemaakt kan worden. In deze wat utopische studie maakt hij duidelijk dat de overheid meer uit handen moeten geven en vertrouwen moet hebben in de bewoners.

De bevindingen van Yuri waren overigens afgelopen weekend te zien bij de open atelierdagen in de collectieve ruimte van Grubbehoeve.

Ik ging een kijkje nemen bij de expo en kreeg een persoolijk rondleiding van de afgestudeerde student die vol enthousiasme zijn bevindingen toelichtte.

Bovengenoemd zijn 'slechts' drie van de studies waarin Kleiburg een rol speelt. Ik weet dat er op dit moment meer studenten werken aan de avonturen van de flat en met name de vraag wat dit in breder perspectief oplevert. Duidelijk wordt dat het fenomeen 'kluswonen' een plek heeft veroverd in het denken over wijken en stedenbouw.  

Ik zal binnenkort op dit blog ingaan op de vraag welke lessen ik trek uit Kleiburg en of ik verwacht dat een dergelijk concept breed uitgerold kan worden in ons land.



Reacties

Commentaar
Jouw naam/bijnaam
Website url
E-mail
Je Punt profiel
Hou mij op de hoogte
Ik wil op de hoogte gehouden worden
Dit is een verplicht veld
Domeinregistratie en hosting via mijndomein.nl